Chuyển đến nội dung chính

Đền Bảo Hà — Lịch Sử, Lễ Hội Và Những Điều Cần Biết

Cổng đền Ông Hoàng Bảy về đêm.

Cổng tam quan đền Bảo Hà, bên bờ sông Hồng, huyện Bảo Yên, Lào Cai.

Ban thờ nội thất đền Bảo Hà.

Khung cảnh sông Hồng nhìn từ đền Bảo Hà.

Nguồn Gốc Và Lịch Sử

Đền Bảo Hà tọa lạc dưới chân đồi Cấm, bên bờ sông Hồng, thuộc xã Bảo Hà, huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai. Đây là nơi thờ chính Ông Hoàng Bảy — một trong Thập Vị Quan Hoàng của tín ngưỡng Tứ Phủ, được dân gian tôn là vị tướng có công trấn giữ biên ải, đánh đuổi giặc phương Bắc bảo vệ vùng biên cương phía Bắc dưới thời Lê.

Theo truyền thuyết, sau khi hiển hóa, ông được nhân dân lập đền thờ ngay trên vùng đất ông từng trấn giữ. Đền quay mặt ra sông Hồng — đúng thế đất "tựa sơn đạp thủy" để trấn yểm, bảo vệ cho vùng biên giới được bình an, thịnh vượng.

Lễ Hội Hằng Năm

Lễ hội chính của Đền Bảo Hà diễn ra vào ngày 17 tháng 7 âm lịch hằng năm — ngày giỗ Ông Hoàng Bảy, thu hút đông đảo khách thập phương từ khắp cả nước hành hương về dâng lễ. Ngoài ra, đền còn tổ chức các dịp lễ quan trọng khác trong năm như: lễ thượng nguyên (Rằm tháng Giêng), lễ tiệc quan Tuần Tranh (25/5 âm lịch), và lễ tất niên (Tết muộn) vào cuối năm.

Hoạt Động Trong Năm

Đền Bảo Hà quanh năm đón khách hành hương, đặc biệt đông vào dịp đầu xuân và mùa lễ hội tháng 7 âm lịch. Đây là một trong những điểm hầu đồng, hát văn sôi động bậc nhất miền Bắc — nơi các thanh đồng, đạo quán từ nhiều tỉnh thành thường xuyên về dâng lễ, trình đồng mở phủ. Nghi lễ hầu đồng và tín ngưỡng thờ Ông Hoàng Bảy tại đây gắn liền với Di sản văn hóa phi vật thể "Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt".

Quy Định, Xếp Hạng Của Nhà Nước

Đền Bảo Hà được công nhận là Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp Quốc gia theo Quyết định số 3457-QĐ/VH ngày 5/11/1997 của Bộ Văn hóa - Thông tin. Đến năm 2016, Lễ hội truyền thống Đền Bảo Hà tiếp tục được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia. Đây cũng là một trong những địa điểm tiêu biểu gắn với Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại "Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt" do UNESCO ghi danh ngày 1/12/2016.

Tài liệu tham khảo và văn bản liên quan:

Bài viết nằm trong loạt bài giới thiệu các đền, phủ thờ Mẫu tiêu biểu trên khắp Việt Nam của blog.

Nhãn:

Nhận xét

Đăng nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam

Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam hay thường gọi là Đạo Mẫu (道母), thờ Thánh Mẫu, thờ Mẫu tam phủ, tứ phủ xuất hiện khá phổ biến và có nguồn gốc lịch sử và xã hội sâu xa. Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam là một tín ngưỡng bản địa lâu đời, lấy việc tôn thờ Mẫu (Mẹ) làm thần tượng với các quyền năng sinh sôi, bảo trợ và che chở cho con người. Tín ngưỡng mà ở đó đã được giới tính hóa mang khuôn hình của người Mẹ, là nơi mà ở đó người phụ nữ Việt Nam đã gửi gắm những ước vọng giải thoát của mình khỏi những thành kiến, ràng buộc của xã hội Nho giáo phong kiến.[1] Ngoài ra còn có Thánh Bản mệnh là vị thần đứng đầu dẫn dắt người tu đạo đi đến với Mẹ (Mẫu) - Đấng Tối cao trong Đạo Mẫu Việt Nam – Hoàng Thiên Tiên Thánh Giáo trong tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam. Vào hồi 17h15 giờ địa phương (21h15 giờ Việt Nam) ngày 1/12/2016, tại Phiên họp Ủy ban Liên Chính phủ về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể lần thứ 11 của UNESCO diễn ra tại thành phố Addis Ababa, Cộng hòa dân chủ Liên bang Ethiopia, di sản "Thực h...
Đăng nhận xét
Đọc thêm

Giữ hồn điệu chầu văn thời Trần tại đền Kiếp Bạc, Lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc mùa thu 2026

Báo Hải Phòng (ngày 6/10/2026) có bài viết về các canh hầu đồng và điệu hát chầu văn trong Lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc mùa thu 2026 tại đền Kiếp Bạc, thành phố Hải Phòng. Theo bài viết, các canh hầu thu hút sự quan tâm của người dân và du khách, được xem như một không gian diễn xướng lịch sử sống động. Nét riêng của hát văn đền Kiếp Bạc Bài viết phân biệt hát văn đền Kiếp Bạc (chầu văn nhà Trần) với hát văn trong đạo Mẫu. Theo một nghệ nhân được trích lời, lối hát chủ yếu là hát Sai, mang màu sắc võ trị, nhằm tạo khí thế cho các giá hầu. Nhịp phách dồn dập khi người hầu thực hiện các động tác như thượng đồng, xiên lình, đai thượng, trong khi đàn nguyệt và lời ca vẫn giữ sự chuẩn mực. Cách giữ nghề Cung văn học nghề chủ yếu bằng truyền miệng, đồng thời tự đọc sách để lọc bỏ những lời văn sai lệch do tam sao thất bản. Các nghệ nhân nhấn mạnh yếu tố "tâm" của người hát, coi cung văn là người mời Thánh về ngai. Thế hệ kế cận Bài viết nhắc đến một người trẻ từ Bắc Ninh lần đầu cầm p...
Đăng nhận xét
Đọc thêm

Đền Rừng — Lịch Sử, Lễ Hội Và Những Điều Cần Biết

Bàn thờ Ngũ Hổ trong tín ngưỡng thờ Mẫu (ảnh minh họa). Không gian thờ linh thiêng (ảnh minh họa). Ban thờ trong đền, phủ Tứ Phủ (ảnh minh họa). Chư vị Tôn quan trong tín ngưỡng Tứ Phủ (ảnh minh họa). Nguồn Gốc Và Lịch Sử Đền Rừng nằm bên bờ sông Hồng, thuộc làng Gia Thượng, phường Ngọc Thụy, quận Long Biên, Hà Nội. Đền còn có tên là Tứ vị phủ Gia Thượng linh từ . Tên gọi ban đầu là "đền Dừng" vì đây là bến thuyền nơi các thương nhân thường dừng chân cầu nguyện. Đền thờ Thành hoàng làng, Linh Lang Đại vương, Chúa Bà bản đền và một vị tướng quân, cùng Nhị vị Chúa Bà. Cung thờ Tứ vị linh từ có khoảng 250 năm tuổi, còn cung thờ Nhị vị Chúa Bà khoảng 160 năm tuổi. Lễ Hội Hằng Năm Đền là nơi diễn ra các lễ tiệc theo tín ngưỡng thờ Mẫu và thờ Thành hoàng của người dân địa phương. Các nguồn tư liệu hiện có không nêu ngày hội cố định, nên bạn nên hỏi ban quản lý đền để biết lịch cụ thể. Hoạt Động Trong Năm Quanh năm, đền đón khách đến dâng hương vào ngày mùng một và ngày rằm hằng th...
Đăng nhận xét
Đọc thêm