Đạo Mẫu | Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam

NNƯT Kim Hùng mong muốn các văn hầu giữ không gian linh thiêng (Ảnh: Linh Lưu/Thanh Niên). Theo Báo Thanh Niên (bài của Trinh Nguyễn, ngày 03/11/2026), tại tọa đàm và thực hành di sản "Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt" tại đền Thanh Sơn Linh Từ (Phú Thọ) ngày 2/11, nhiều nghệ nhân và chuyên gia đã bàn về việc giữ tính thiêng và lề lối của hầu đồng. Các mốc được nhắc tới 2005: văn bản công nhận thờ Mẫu là tín ngưỡng văn hóa của dân tộc. 2013: được công nhận là Di sản văn hóa đại diện quốc gia. 2016: UNESCO ghi danh. Ý kiến chính NNƯT Nguyễn Tất Kim Hùng (thủ nhang đền Thanh Sơn Linh Từ): ghi nhận việc thực hành công khai hơn trước đây, nhưng lo ngại một số thanh đồng gây phản cảm và chi phí hầu đồng quá cao; phản đối việc sân khấu hóa, đưa hầu đồng ra hội nghị, đám cưới hay ngoài đường chợ; đề nghị tổ chức tập huấn cho thanh đồng để lễ vừa trang nghiêm vừa tiết kiệm. GS Đặng Văn Bài (Phó chủ tịch Hội đồng Di sản quốc gia): đánh giá nhận thức của nhà nước và ...

Lãnh đạo xã Tân Thành đánh trống khai hội (Ảnh: Báo và Phát thanh, Truyền hình Lạng Sơn). Theo Báo và Phát thanh, Truyền hình Lạng Sơn (bài của Hoàng Hiếu, ngày 29/10/2026), lễ hội đền Công đồng Bắc Lệ năm 2026 đã khai mạc sáng 29/10 (20/9 Âm lịch, năm Bính Ngọ) tại thôn Bắc Lệ, xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn. Nhân vật thờ và di tích Đền thờ Mẫu Thượng Ngàn và Chầu bé Bắc Lệ, những vị thần gắn với việc che chở con người và đời sống rừng núi. Đền được xếp hạng di tích cấp tỉnh năm 1992; lễ hội được khôi phục năm 2018. Theo bài báo, lễ hội cũng tưởng nhớ chiến thắng ·i Lăng năm 1427 của nghĩa quân Lê Lợi. Diễn biến lễ hội 27–28/10: mở cửa đền, dựng cây nêu, lễ rước nước và hai chương trình nghệ thuật. Khai hội 29/10: rước kiệu từ đền Bắc Lệ sang đền Đèo Kẽng và trở về, dâng hương, hầu đồng, tế lễ truyền thống, múa lân sư rồng. Tham dự có đại diện Ban Tôn giáo Chính phủ, lãnh đạo các sở, ngành của tỉnh, địa phương trong và ngoài tỉnh, nhân dân và du khách. Rước kiệu từ đền Đèo Kẽng về đền Bắ...

Đàn cá thần ở suối Cẩm Lương (Ảnh: TTXVN/Vietnam+). Theo Vietnam+ (bài ngày 28/10/2026), suối cá thần Cẩm Lương nằm ở thôn Lương Ngọc, xã Cẩm Tú, tỉnh Thanh Hóa, cách thành phố Thanh Hóa khoảng 85 km theo Quốc lộ 217, dưới chân núi Trường Sinh. Suối cá thần Loài cá thuộc họ cá chép, gọi là cá dốc, cá giốc hoặc cá tể, có trong Sách Đỏ Việt Nam. Đàn cá tụ tập ở đoạn suối dài hơn 100 m, nước luôn trong. Khu vực được công nhận di tích lịch sử - văn hóa và danh thắng năm 1993, khu du lịch cấp tỉnh năm 2018. Cách di tích trống đồng Phú Lai khoảng 7 km. Đền Ngọc và truyền thuyết chàng Rắn Theo bài báo, đền Ngọc gần suối thờ Tứ Phủ Long Vương, gắn với truyền thuyết chàng Rắn: một cặp vợ chồng già hiếm muộn nhặt được quả trứng nở thành con rắn. Sau cơn bão, thân rắn được tìm thấy ở chân núi Trường Sinh. Dân gian tin rằng chàng đã chiến đấu với thủy quái và được phong danh hiệu "Tứ Phủ Long Vương", dân làng lập đền thờ. Sau đó cá sinh sôi ở suối, người dân không đánh bắt hay ăn cá tại ...

Thời điểm này, đền Chín Giếng đón hàng nghìn lượt khách mỗi ngày (Ảnh: Báo Thanh Hóa). Theo Báo Thanh Hóa - Văn hóa và đời sống (bài của Mai Phương, ngày 28/10/2026), đền Chín Giếng (còn gọi là đền Cô Chín), phường Quang Trung, Thanh Hóa, là điểm sinh hoạt tín ngưỡng dân gian gắn với tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt, đặc biệt là huyền tích về Thánh mẫu Liễu Hạnh và Cửu thiên Huyền Nữ. Những điểm chính Tháng 9 âm lịch hằng năm, theo quan niệm dân gian là dịp "tiệc Cô Chín", là lúc đền đông khách nhất. Bài báo ghi nhận hàng nghìn lượt khách mỗi ngày vào ngày cao điểm (không có số liệu cụ thể hơn). Khách chủ yếu từ các tỉnh phía Bắc, Nghệ An, Hà Tĩnh, ngoài khách trong tỉnh. Khu vực đồ lễ, viết sớ và ghi công đức được bố trí gọn gàng, có hệ thống camera an ninh; đền được tu bổ, chỉnh trang cảnh quan. Đông đảo du khách từ khắp nơi đổ về đền Chín Giếng (Ảnh: Báo Thanh Hóa). Nguồn: Báo Thanh Hóa – Đền Chín Giếng thu hút hàng nghìn du khách mỗi ngày . Bài trên blog là bản t...

Làng cổ Hùng Lô, phường Vân Phú giữ gìn di sản Hát Xoan, góp phần thu hút du khách (Ảnh: Báo Phú Thọ). Theo Báo và Phát thanh, Truyền hình Phú Thọ (bài của Hương Lan, ngày 27/10/2026), sau khi sáp nhập với Vĩnh Phúc và Hòa Bình, Phú Thọ có nền tảng văn hóa đồ sộ, gồm tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Hát Xoan, Mo Mường, Chiêng Mường và kho tàng di sản dân tộc Mường. Số liệu di sản 2.778 di tích, trong đó 980 di tích đã xếp hạng: 6 di tích quốc gia đặc biệt, 176 di tích quốc gia và 798 di tích cấp tỉnh. 6 bảo vật quốc gia. Gần 2.000 di sản văn hóa phi vật thể. 5 di sản được UNESCO ghi danh, trong đó có Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt. Di sản Mo Mường và Hát Xoan Theo bài báo, hồ sơ di sản Mo Mường đã hoàn thiện và trình UNESCO. Hát Xoan được gắn với du lịch tại làng cổ Hùng Lô, kết hợp tham quan đền, nhà cổ, làng nghề và ẩm thực, giúp truyền lại cho thế hệ trẻ. Dịp Giỗ Tổ Hùng Vương hằng năm, nhiều du khách đến dâng hương tưởng niệm các vua Hùng (Ảnh: Báo Phú Thọ). Thá...

Đền Chợ Củi tọa lạc bên dòng sông Lam, thuộc xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh (Ảnh: Cổng TTĐT Hà Tĩnh, qua VietNamNet). Theo chuyên trang Dân tộc và Phát triển (VietNamNet) (bài của Việt Hà, ngày 27/10/2026), đền Chợ Củi gắn với tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt, nơi được dân gian tôn kính Đức Quan Hoàng Mười qua những huyền tích về vị tướng tài đức. Di tích Đền Chợ Củi (còn gọi là đền Củi, tên chữ Khu Độc Linh Từ) nằm bên sông Lam, dưới chân núi Hồng Lĩnh, thuộc xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh. Được xếp hạng di tích lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật cấp quốc gia năm 1993. Huyền tích Theo bài báo, Quan Hoàng Mười là vị tướng có công dẹp giặc; khi trở về, ông giúp dân sau thiên tai bằng cách dựng lại nhà cửa và mở kho lương cứu đói. Thuyền của ông gặp nạn ở chân núi Hồng Lĩnh; dân gian kể rằng thi thể nổi trên mặt nước, đất đùn lên bao bọc di quan, có mây vàng cùng thiên binh rước về trời. Một số dị bản đồng nhất ông với Lê Khôi, Nguyễn Xí hoặc Lý Nhật Quang. Cung thờ Quan Hoàng Mười tại đền Củi (Ảnh...

Đại biểu tỉnh, hai xã và nhân dân thôn Chí Minh dự khai mạc (Ảnh: Cổng thông tin điện tử xã Hồng Minh). Theo Cổng thông tin điện tử xã Hồng Minh (bài của Thanh Vân, Trung tâm DVTH xã Hồng Minh, ngày 25/10/2026), lễ hội đền Vân Đài năm 2026 đã khai mạc chiều 24/10/2026 (15/9 Âm lịch), diễn ra 3 ngày từ 23 đến 25/10/2026. Di tích và nhân vật thờ Đền Vân Đài là di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh thuộc xã Hồng Minh, Hưng Yên (xếp hạng theo Quyết định số 94/QĐ-UB ngày 01/10/2004). Đền thờ Thánh Mẫu Diệu Dung công chúa; theo thần tích, bà là con gái Trần Nhân Tông và em gái Huyền Trân công chúa, được giao tổ chức lương thực, quân nhu, cùng dân đắp đê ngăn mặn và khai khẩn bãi bồi, được vua Trần sắc phong "Trung Hưng Thượng Đẳng Thần". Diễn biến lễ hội 14/9 Âm lịch: lễ rước chân nhang từ miếu lăng mộ về đền chính; đoàn kiệu, cờ hoa đón chạ chị Tam Đường vào làm nghi thức chủ tế. Khai mạc: trống hội, múa truyền thống; lãnh đạo hai địa phương đánh trống, chiêng khai hội và dâng hoa. T...

Tín ngưỡng thờ Mẫu được đội "Bắc Lệ đền thiêng" thể hiện (Ảnh: Đào Thảo - Báo Ảnh Việt Nam/TTXVN). Theo Báo Ảnh Việt Nam - TTXVN (bài ngày 22/10/2026, ảnh Đào Thảo), chương trình "Thanh âm di sản" do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Trường Cao đẳng FPT Polytechnic tổ chức, với sự tham gia của ba đội thi là sinh viên Bộ môn Du lịch - Nhà hàng - Khách sạn. Nội dung cuộc thi Hai phần thi: thuyết minh "Kể chuyện di sản" tại không gian trưng bày Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam và sân khấu hóa "Thanh âm di sản" tại hội trường. Ba đội thi: "Nữ thép kiêu hùng", "Lam Hạ anh hùng" và "Bắc Lệ đền thiêng". Một trong ba chủ đề thuyết minh là tín ngưỡng thờ Mẫu với thông điệp "Mẫu - Tâm - Đẹp - Vui". Phần liên quan đến thờ Mẫu Đội "Bắc Lệ đền thiêng" tái hiện hành trình gìn giữ đền Bắc Lệ và không gian thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu, trong đó có khoảnh khắc lễ hầu đồng, đồng thời nhấn mạnh việc đồng bào giữ niềm ti...

Lễ công bố quyết định thành lập Trung tâm (Ảnh: Văn hóa và Phát triển). Theo Tạp chí điện tử Văn hóa và Phát triển (bài của Hoàng Linh, ngày 19/10/2026), ngày 18/10/2026, Viện Nghiên cứu Văn hóa và Phát triển đã công bố việc thành lập Trung tâm thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Hà Nội. Thông tin chính Địa chỉ: số 12, ngõ 160 Hào Nam, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội. Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa và Phát triển: ông Lương Xuân Huy. Giám đốc Trung tâm: bà Lê Thị Thanh Hiền; Phó Giám đốc: ông Lê Xuân Tú. Hoạt động tại buổi lễ: công bố quyết định, gắn biển và chụp ảnh lưu niệm. Mục tiêu Theo bài báo, Trung tâm hướng đến việc gắn kết nghiên cứu với thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Buổi lễ công bố (Ảnh: Văn hóa và Phát triển). Nguồn: Văn hóa và Phát triển – Viện Nghiên cứu Văn hóa và Phát triển thành lập Trung tâm thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Hà Nội . Bài trên blog là bản tóm tắt; xin xem bài gốc. Xem thêm: UNESCO – Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ .