Chuyển đến nội dung chính

Hệ Thống Thần Linh Tứ Phủ: Từ Tam Tòa Thánh Mẫu Đến Thánh Cậu

Dưới quyền các Mẫu là cả một triều đình tâm linh đồ sộ, được tổ chức theo hình kim tự tháp chặt chẽ, quy định rõ ràng quyền hạn và tính cách của từng vị.

Tam Tòa Thánh Mẫu

Đây là linh hồn của tín ngưỡng Tứ Phủ, gồm Mẫu Thượng Thiên (áo đỏ, ngồi giữa), Mẫu Thượng Ngàn (áo xanh, bên trái) và Mẫu Thoải (áo trắng, bên phải). Các Mẫu không bao giờ giáng trần để nhảy múa, uự quyền thể hiện ở sự tĩnh lặng.

Ngũ Vị Tôn Quan

Năm vị nam thần quyền uy bậc nhất, đại diện cho sức mạnh pháp luật và quân sự. Quan Lớn Đệ Tam được dân gian truyền tụng là vị hoàng tử dưới thủy cung; Quan Đệ Ngũ Tuần Tranh mang nỗi oan khuất thấu trời.

12 Chầu Bà

Các nữ tướng, phần lớn xuất thân từ miền rừng núi, tiêu biểu là Chầu Mười Đồng Mỏ — nữ tướng người Tày phò Lê Lợi đánh đuổi quân Minh. Hàng Chầu Bà chứng minh tinh thần nữ quyền trong tâm thức người Việt.

10 Ông Hoàng

Nổi tiếng nhất là Ông Hoàng Bảy (đền Bảo Hà, Lào Cai) — thần của sự phong lưu, cầu tài lộc; và Ông Hoàng Mười (xứ Nghệ) — bậc văn nhân, được cầu thi cử đỗ đạt.

12 Thánh Cô và 10 Thánh Cậu

Các Thánh Cô như Cô Bơ Bông, Cô Chín Sòng Sơn mang vẻ đẹp dịu dàng, ban lộc chữa bệnh; các Thánh Cậu tinh nghiịch nhưng rất linh thiêng, được tin là sẽ phù hộ cho công việc trôi chảy. Cuối cùng là Ngũ Hổ canh giữ đền phủ, xua đuổi tà ma.

Không phân biệt xuất thân hay nguồn gốc, chỉ cần có công với nước, có lòng thương dân, đều được Tứ Phủ ôm trọn vào lòng.

Đón đọc kỳ sau: Hầu Đồng Là Gì? Giải Mã Nghi Lễ Tâm Linh Độc Đáo Của Người Việt.

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam

Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam hay thường gọi là Đạo Mẫu (道母), thờ Thánh Mẫu, thờ Mẫu tam phủ, tứ phủ xuất hiện khá phổ biến và có nguồn gốc lịch sử và xã hội sâu xa. Tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam là một tín ngưỡng bản địa lâu đời, lấy việc tôn thờ Mẫu (Mẹ) làm thần tượng với các quyền năng sinh sôi, bảo trợ và che chở cho con người. Tín ngưỡng mà ở đó đã được giới tính hóa mang khuôn hình của người Mẹ, là nơi mà ở đó người phụ nữ Việt Nam đã gửi gắm những ước vọng giải thoát của mình khỏi những thành kiến, ràng buộc của xã hội Nho giáo phong kiến.[1] Ngoài ra còn có Thánh Bản mệnh là vị thần đứng đầu dẫn dắt người tu đạo đi đến với Mẹ (Mẫu) - Đấng Tối cao trong Đạo Mẫu Việt Nam – Hoàng Thiên Tiên Thánh Giáo trong tín ngưỡng thờ Mẫu Việt Nam. Vào hồi 17h15 giờ địa phương (21h15 giờ Việt Nam) ngày 1/12/2016, tại Phiên họp Ủy ban Liên Chính phủ về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể lần thứ 11 của UNESCO diễn ra tại thành phố Addis Ababa, Cộng hòa dân chủ Liên bang Ethiopia, di sản "Thực h...

Giữ hồn điệu chầu văn thời Trần tại đền Kiếp Bạc, Lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc mùa thu 2026

Báo Hải Phòng (ngày 6/10/2026) có bài viết về các canh hầu đồng và điệu hát chầu văn trong Lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc mùa thu 2026 tại đền Kiếp Bạc, thành phố Hải Phòng. Theo bài viết, các canh hầu thu hút sự quan tâm của người dân và du khách, được xem như một không gian diễn xướng lịch sử sống động. Nét riêng của hát văn đền Kiếp Bạc Bài viết phân biệt hát văn đền Kiếp Bạc (chầu văn nhà Trần) với hát văn trong đạo Mẫu. Theo một nghệ nhân được trích lời, lối hát chủ yếu là hát Sai, mang màu sắc võ trị, nhằm tạo khí thế cho các giá hầu. Nhịp phách dồn dập khi người hầu thực hiện các động tác như thượng đồng, xiên lình, đai thượng, trong khi đàn nguyệt và lời ca vẫn giữ sự chuẩn mực. Cách giữ nghề Cung văn học nghề chủ yếu bằng truyền miệng, đồng thời tự đọc sách để lọc bỏ những lời văn sai lệch do tam sao thất bản. Các nghệ nhân nhấn mạnh yếu tố "tâm" của người hát, coi cung văn là người mời Thánh về ngai. Thế hệ kế cận Bài viết nhắc đến một người trẻ từ Bắc Ninh lần đầu cầm p...

Đền Rừng — Lịch Sử, Lễ Hội Và Những Điều Cần Biết

Bàn thờ Ngũ Hổ trong tín ngưỡng thờ Mẫu (ảnh minh họa). Không gian thờ linh thiêng (ảnh minh họa). Ban thờ trong đền, phủ Tứ Phủ (ảnh minh họa). Chư vị Tôn quan trong tín ngưỡng Tứ Phủ (ảnh minh họa). Nguồn Gốc Và Lịch Sử Đền Rừng nằm bên bờ sông Hồng, thuộc làng Gia Thượng, phường Ngọc Thụy, quận Long Biên, Hà Nội. Đền còn có tên là Tứ vị phủ Gia Thượng linh từ . Tên gọi ban đầu là "đền Dừng" vì đây là bến thuyền nơi các thương nhân thường dừng chân cầu nguyện. Đền thờ Thành hoàng làng, Linh Lang Đại vương, Chúa Bà bản đền và một vị tướng quân, cùng Nhị vị Chúa Bà. Cung thờ Tứ vị linh từ có khoảng 250 năm tuổi, còn cung thờ Nhị vị Chúa Bà khoảng 160 năm tuổi. Lễ Hội Hằng Năm Đền là nơi diễn ra các lễ tiệc theo tín ngưỡng thờ Mẫu và thờ Thành hoàng của người dân địa phương. Các nguồn tư liệu hiện có không nêu ngày hội cố định, nên bạn nên hỏi ban quản lý đền để biết lịch cụ thể. Hoạt Động Trong Năm Quanh năm, đền đón khách đến dâng hương vào ngày mùng một và ngày rằm hằng th...